ANSWER FIRST

สรุปคำตอบ

Directive (EU) 2023/970 กำหนดให้ประเทศสมาชิก EU ออกกฎหมายภายในให้สอดคล้องภายใน 7 มิถุนายน 2026 องค์กรที่อยู่ในขอบเขตต้องทำให้ผู้สมัครได้รับข้อมูลเงินเดือนเริ่มต้นหรือช่วงเงินเดือนก่อนสัมภาษณ์หรือก่อนทำสัญญา ห้ามถามประวัติเงินเดือน ใช้ชื่อตำแหน่งและกระบวนการสรรหาที่เป็นกลางทางเพศ และทำเกณฑ์กำหนดค่าจ้างกับความก้าวหน้าให้เป็นวัตถุวิสัย ลูกจ้างยังมีสิทธิขอข้อมูลค่าจ้างของตนและค่าเฉลี่ยแยกตามเพศสำหรับงานเดียวกันหรืองานที่มีคุณค่าเท่ากัน โดยนายจ้างต้องตอบภายในไม่เกินสองเดือน ส่วนการรายงาน Pay Gap เริ่มตามขนาดองค์กรตั้งแต่ปี 2027 หรือ 2031 ประเด็นสำคัญสำหรับองค์กรไทยคือ Directive ไม่ได้ใช้กับสำนักงานใหญ่ในไทยโดยอัตโนมัติ แต่ EU Subsidiary, Branch, Local Employer หรือความสัมพันธ์การจ้างงานภายใต้กฎหมายประเทศสมาชิกอาจอยู่ในขอบเขต จึงต้องตรวจ National Law ของแต่ละประเทศและทำข้อมูล HR, Job Architecture, Recruitment Content และ Employer Brand ให้ใช้หลักฐานชุดเดียวกัน

ประเด็นสำคัญ

  • ประเทศสมาชิกต้องถ่ายทอด Directive เข้ากฎหมายภายในภายใน 7 มิถุนายน 2026 รายละเอียดใช้งานจริงและบทลงโทษจึงต้องตรวจตามประเทศที่จ้างงาน
  • ผู้สมัครต้องได้รับ Initial Pay หรือ Pay Range บนเกณฑ์ที่เป็นกลางก่อนสัมภาษณ์หรือก่อนทำสัญญา และนายจ้างห้ามถาม Salary History
  • Job Title, Job Ad และ Recruitment Process ต้องเป็นกลางและไม่เลือกปฏิบัติ ขณะที่ข้อมูลตามกฎหมายต้องเข้าถึงได้สำหรับคนพิการ
  • ลูกจ้างมีสิทธิขอข้อมูลค่าจ้างเป็นลายลักษณ์อักษร นายจ้างต้องแจ้งสิทธินี้ทุกปีและตอบคำขอภายในไม่เกินสองเดือน
  • Pay Gap Reporting มีเส้นตายต่างกันตามจำนวนลูกจ้าง และช่องว่างอย่างน้อย 5% ที่อธิบายไม่ได้อาจนำไปสู่ Joint Pay Assessment
01

เส้นตาย 7 มิถุนายน 2026 หมายถึงอะไร และองค์กรไทยใดควรตรวจ Scope

Directive (EU) 2023/970 เป็นกฎหมายระดับ EU ที่วางมาตรฐานขั้นต่ำเรื่องความโปร่งใสของค่าจ้าง ประเทศสมาชิกต้องนำไปถ่ายทอดเป็นกฎหมาย กฎระเบียบ หรือมาตรการทางปกครองภายใน 7 มิถุนายน 2026 ดังนั้น ณ เดือนสิงหาคม 2026 ฝ่ายบริหารไม่ควรใช้ข้อความของ Directive เพียงฉบับเดียวตัดสินว่าบริษัทปฏิบัติครบแล้ว ต้องทำ Country Compliance Matrix ระบุประเทศ นายจ้างตามกฎหมาย Collective Agreement หน่วยงานกำกับ กระบวนการร้องเรียน และวันที่กฎหมายภายในเริ่มใช้ เพราะแต่ละประเทศสามารถกำหนดรายละเอียดหรือมาตรการที่ให้สิทธิสูงกว่ามาตรฐานขั้นต่ำได้

02

Job Ads ต้องให้ Pay Range อย่างโปร่งใส แต่ไม่จำเป็นต้องตีความว่าทุกประเทศใช้รูปแบบเดียวกัน

Article 5 ให้ผู้สมัครมีสิทธิได้รับข้อมูล Initial Pay หรือช่วงเงินเดือนที่กำหนดจากเกณฑ์ซึ่งเป็นวัตถุวิสัยและเป็นกลางทางเพศ รวมถึงข้อกำหนด Collective Agreement ที่เกี่ยวข้องถ้ามี ข้อมูลต้องให้ในเวลาที่ทำให้การเจรจาโปร่งใสและมีข้อมูลเพียงพอ เช่น ใส่ในประกาศงาน ให้ก่อนสัมภาษณ์ หรืออย่างช้าที่สุดก่อนทำสัญญา ข้อความนี้ไม่ได้แปลว่าทุก Job Ad ในทุกประเทศต้องใช้รูปแบบเดียวกัน จึงต้องตรวจ National Law และ Platform Rule ก่อนเลือกว่าจะโชว์ตัวเลขในหน้า Listing, Email ก่อนสัมภาษณ์ หรือ Candidate Portal

Pay Range ที่กว้างเกินจริงเพื่อหลีกเลี่ยงความโปร่งใสอาจทำลายความเชื่อถือ แม้มีตัวเลขอยู่บนหน้าแล้ว ควรนิยาม Currency, Gross หรือ Net, ช่วงเวลาต่อปีหรือต่อชั่วโมง, Fixed Pay, Variable Pay, Location, Grade และเงื่อนไขการกำหนดจุดในช่วงให้ชัด หากตำแหน่งเปิดหลายประเทศหรือทำงานระยะไกล ควรแสดง Range แยกตาม Location และ Legal Employer ไม่ควรรวมช่วงต่ำสุดของประเทศหนึ่งกับสูงสุดของอีกประเทศเป็นตัวเลขเดียว เพราะผู้สมัครจะเปรียบเทียบไม่ได้และทีมสรรหาอธิบายยาก

03

หยุดถาม Salary History และปรับคำถามสัมภาษณ์ให้วัดคุณค่าของงาน

Directive ห้ามนายจ้างถามผู้สมัครเกี่ยวกับค่าจ้างปัจจุบันหรือในอดีต หลักคิดคือไม่ให้ความเหลื่อมล้ำเดิมถูกส่งต่อไปยังงานใหม่ ทีมจึงต้องแก้ทั้ง Application Form, Recruiter Script, Interview Guide, Background Check Instruction และคำถามของ Hiring Manager ไม่ใช่ลบช่องเงินเดือนเดิมจากหน้าเว็บเพียงจุดเดียว หาก Vendor สรรหาหรือระบบ AI Screening ยังเก็บหรืออนุมาน Salary History องค์กรต้องตรวจบทบาทและข้อมูลที่แลกเปลี่ยนด้วย

04

สร้าง Job Architecture จาก Skills, Effort, Responsibility และ Working Conditions

เมื่อวันที่ 26 มีนาคม 2026 คณะกรรมาธิการยุโรปและ EIGE เผยแพร่ EU-wide Guidelines พร้อม Toolkit สำหรับองค์กรขนาดเล็ก กลาง และใหญ่ รวมถึงแบบฟอร์ม Job Profile, Questionnaire และไฟล์คำนวณที่ดาวน์โหลดได้ ทีมสามารถใช้เป็นฐานออกแบบโครงการโดยไม่ต้องเริ่มจากศูนย์ แต่ต้องปรับให้ตรงกับกฎหมายประเทศ Collective Agreement และบริบทองค์กร วิธีที่ดีคือประเมิน ‘งาน’ ก่อนรู้ว่าผู้ครองตำแหน่งเป็นใคร ทดลองกับตัวอย่างหลายสายงาน และให้คณะทำงานตรวจว่าปัจจัยใดอาจสร้างอคติทางอ้อม

05

สิทธิของพนักงาน: ต้องตอบข้อมูลเป็นลายลักษณ์อักษรภายในสองเดือน

Article 6 กำหนดให้เกณฑ์ที่ใช้กำหนด Pay, Pay Level และ Pay Progression เข้าถึงได้ง่ายและเป็นกลางทางเพศ โดยประเทศสมาชิกอาจยกเว้นหน้าที่บางส่วนเรื่อง Pay Progression แก่นายจ้างที่มีลูกจ้างต่ำกว่า 50 คน ส่วน Article 7 ให้พนักงานขอข้อมูลระดับค่าจ้างของตนและค่าเฉลี่ยแยกตามเพศของกลุ่มงานเดียวกันหรืองานที่มีคุณค่าเท่ากันได้ นายจ้างต้องแจ้งสิทธินี้ทุกปี อธิบายวิธียื่นคำขอ และตอบเป็นลายลักษณ์อักษรภายในระยะเวลาที่เหมาะสมแต่ไม่เกินสองเดือน

06

Pay Gap Reporting เริ่มเมื่อใด และข้อมูลใดต้องพร้อมก่อนปี 2027

เส้นตาย Reporting ไม่เท่ากับเส้นตาย Transposition นายจ้างตั้งแต่ 250 คนต้องรายงานภายใน 7 มิถุนายน 2027 และรายงานทุกปี นายจ้าง 150–249 คนเริ่มวันเดียวกันแต่รายงานทุกสามปี ส่วน 100–149 คนเริ่ม 7 มิถุนายน 2031 และทุกสามปี ประเทศสมาชิกอาจกำหนดให้นายจ้างต่ำกว่า 100 คนรายงานได้ จึงต้องตรวจจำนวนคนตามนิยาม National Law และโครงสร้างนิติบุคคล ไม่ควรรวม Group Headcount หรือแยก Entity เพื่อคำนวณเองโดยไม่มีการยืนยันทางกฎหมาย

ข้อมูลหลักครอบคลุม Mean และ Median Gender Pay Gap, ช่องว่างของ Variable Components, สัดส่วนผู้ได้รับ Variable Pay, สัดส่วนหญิงชายในแต่ละ Pay Quartile และช่องว่างตาม Category of Workers แยก Basic กับ Variable Pay ความแม่นยำต้องได้รับการยืนยันจากฝ่ายบริหารหลังปรึกษาผู้แทนพนักงาน และผู้แทนมีสิทธิเข้าถึง Methodology นั่นหมายความว่า HRIS ต้องเชื่อม Worker Category, Gender Data, Working Time, Currency Conversion, Bonus, Allowance และ Payroll Period ด้วย Data Dictionary เดียวกัน พร้อม Reconciliation กับ Finance ก่อนเผยแพร่

07

ช่องว่าง 5% ไม่ใช่ค่าปรับอัตโนมัติ แต่เป็น Trigger ที่ต้องอธิบายและแก้ไข

หากองค์กรที่อยู่ภายใต้ Reporting พบความต่างของค่าเฉลี่ยระหว่างหญิงชายอย่างน้อย 5% ใน Category of Workers ใด โดยอธิบายด้วยเกณฑ์วัตถุวิสัยและเป็นกลางไม่ได้ และยังไม่แก้ภายในหกเดือนนับจากส่งรายงาน Article 10 กำหนดให้ทำ Joint Pay Assessment ร่วมกับผู้แทนพนักงาน เป้าหมายคือวิเคราะห์สาเหตุ ระบุช่องว่างที่ไม่ชอบธรรม กำหนดมาตรการ และประเมินผลของการแก้ไข ไม่ควรตีความว่า Pay Gap ทุกกรณีคือการเลือกปฏิบัติ หรือว่าตัวเลขต่ำกว่า 5% ปลอดความเสี่ยงโดยอัตโนมัติ

08

แผน 90 วัน: ทำให้ HR, Legal, Data และ Employer Brand ใช้ข้อมูลชุดเดียวกัน

ช่วง 30 วันแรกให้ระบุประเทศ นิติบุคคล จำนวนลูกจ้าง และกฎหมายภายในที่เกี่ยวข้อง พร้อม Freeze การถาม Salary History และตรวจ Job Ads ที่ยังเปิดอยู่ วันที่ 31–60 สร้าง Job Architecture ขั้นต่ำ เชื่อม Job Family, Level, Pay Band และเกณฑ์ความก้าวหน้า แล้วทำ Data Gap Assessment สำหรับ Payroll, Bonus, Allowance และ Worker Category วันที่ 61–90 ทดลอง Candidate Journey, Employee Information Request และ Pay Gap Calculation หนึ่งรอบด้วยข้อมูลจำลองหรือข้อมูลจริงที่ปกป้องแล้ว ก่อนอบรม Recruiter, Hiring Manager, HR Business Partner และ Communication Team

แหล่งข้อมูลอ้างอิง

  1. EUR-Lex — Directive (EU) 2023/970 on pay transparency
  2. European Commission — EU action for equal pay and 2026 implementation updates
  3. EIGE — EU-wide guidelines on gender-neutral job evaluation and classification
ตรวจสอบแหล่งข้อมูลล่าสุดเมื่อ 23 สิงหาคม 2569 เนื้อหานี้จัดทำเพื่อให้ความรู้ทั่วไป และควรพิจารณาบริบทเฉพาะของแต่ละองค์กรก่อนนำไปใช้

BRAND × INSPIRE × ACTION

อยากเปลี่ยนแนวคิดให้เป็นระบบที่ใช้งานได้จริง?

ปรึกษา BrandBandaan เพื่อวางกลยุทธ์ สร้างแบรนด์ เว็บไซต์ และระบบการสื่อสารที่พร้อมเติบโต
ส่ง Project Brief